AI Atlas
ÖĞRENME YOL HARİTASI

AI'ı sıfırdan öğren — doğru sırayla.

Kavramlar belirli bir okuma sırasına göre dizildi — her bölüm bir öncekinin üstüne biner. İstediğin yerden başla; tahmini süre her başlığın yanında.

118 terim ~282 dk toplam
Adım 1

Temeller

5 terim · ~10 dk toplam

Önce büyük resim: AI nedir, ML ile ilişkisi ne, sinir ağı neden devrim yaptı, model nasıl 'çalışır'?

  1. 1 Yapay Zeka Artificial Intelligence (AI) · ~2 dk
  2. 2 Makine Öğrenmesi Machine Learning (ML) · ~2 dk
  3. 3 Sinir Ağı Neural Network · ~2 dk
  4. 4 Inference Çıkarım — modelin çalıştırılma fazı · ~2 dk
  5. 5 Computer Vision Bilgisayarlı Görü · ~2 dk
Adım 2

Makine Öğrenmesi · Derinleşme

28 terim · ~56 dk toplam

ML'in üç ana stili, klasik algoritmalar, doğru değerlendirme ve sinir ağı eğitiminin temelleri — sırasıyla.

Temeller

  1. 1 Denetimli Öğrenme Supervised Learning · ~2 dk
  2. 2 Denetimsiz Öğrenme Unsupervised Learning · ~2 dk
  3. 3 Pekiştirmeli Öğrenme Reinforcement Learning · RL · ~2 dk
  4. 4 Sınıflandırma Classification · ~2 dk
  5. 5 Regresyon Regression · ~2 dk
  6. 6 Kümeleme Clustering · ~2 dk

Algoritmalar

  1. 7 Doğrusal Regresyon Linear Regression · ~2 dk
  2. 8 Lojistik Regresyon Logistic Regression · ~2 dk
  3. 9 Karar Ağacı Decision Tree · ~2 dk
  4. 10 Random Forest Rastgele Orman · ~2 dk
  5. 11 Gradient Boosting Gradyan Yükseltme · ~2 dk
  6. 12 Destek Vektör Makineleri Support Vector Machine · SVM · ~2 dk
  7. 13 k-En Yakın Komşu k-Nearest Neighbors · k-NN · ~2 dk
  8. 14 K-means K-ortalama Kümeleme · ~2 dk
  9. 15 Naive Bayes Saf Bayes Sınıflandırıcı · ~2 dk

Değerlendirme

  1. 16 Aşırı Öğrenme Overfitting · ~2 dk
  2. 17 Bias-Variance Dengesi Bias-Variance Trade-off · ~2 dk
  3. 18 Çapraz Doğrulama Cross-Validation · ~2 dk
  4. 19 Kayıp Fonksiyonu Loss Function · ~2 dk
  5. 20 Precision ve Recall Duyarlılık ve Anma · ~2 dk
  6. 21 Karmaşıklık Matrisi Confusion Matrix · ~2 dk
  7. 22 ROC ve AUC ROC Eğrisi ve Eğri Altı Alan · ~2 dk

Derin Öğrenme

  1. 23 Geri Yayılım Backpropagation · ~2 dk
  2. 24 Gradyan İnişi Gradient Descent · ~2 dk
  3. 25 Optimizer Adam, AdamW, SGD · ~2 dk
  4. 26 Aktivasyon Fonksiyonu Activation Function · ~2 dk
  5. 27 Dropout Rastgele Düşürme · ~2 dk
  6. 28 Batch Normalization Toplu Normalleştirme · ~2 dk
Adım 3

Dil Modelleri

5 terim · ~10 dk toplam

Modern AI'ın merkezi: LLM, mimarisi (Transformer), atomik birim olan token ve görebileceği bağlam.

  1. 1 LLM Large Language Model — Büyük Dil Modeli · ~2 dk
  2. 2 Transformer LLM'leri mümkün kılan mimari · ~2 dk
  3. 3 Token LLM'in en küçük metin birimi · ~2 dk
  4. 4 Context Window Bağlam Penceresi · ~2 dk
  5. 5 Multimodal Çok Modlu Modeller · ~2 dk
Adım 4

LLM ile İletişim

9 terim · ~18 dk toplam

Modeli kontrol etmenin sanatı: prompt yazma, sistem mesajı, sampling parametreleri ve örneklerle öğretme.

  1. 1 Prompt LLM'e verilen yönerge · ~2 dk
  2. 2 System Prompt Sistem Mesajı · ~2 dk
  3. 3 Temperature Sıcaklık — rastgelelik ayarı · ~2 dk
  4. 4 Top-p Nucleus Sampling · ~2 dk
  5. 5 Top-k Top-k Sampling · ~2 dk
  6. 6 max_tokens Çıktı uzunluğu sınırı · ~2 dk
  7. 7 Few-shot Learning Örnekle Öğretme · ~2 dk
  8. 8 Chain-of-Thought CoT — Adım Adım Düşünme · ~2 dk
  9. 9 Streaming Token Akışı · ~2 dk
Adım 5

Sınırlar ve Riskler

4 terim · ~8 dk toplam

Modelin hatalı çıktıları, güvenlik açıkları ve production'da koymanız gereken koruma katmanları.

  1. 1 Halüsinasyon Hallucination · ~2 dk
  2. 2 Jailbreak Güvenlik korumalarını aşma · ~2 dk
  3. 3 Prompt Injection İstem Enjeksiyonu · ~2 dk
  4. 4 Guardrails Korkuluk Filtreleri · ~2 dk
Adım 6

Vektörler ve Anlam

3 terim · ~6 dk toplam

RAG'in alt yapısı: sayılar olarak anlam, vektör veritabanı.

  1. 1 Vektör Vector · ~2 dk
  2. 2 Embedding Anlamın sayılarla temsili · ~2 dk
  3. 3 Vektör Veritabanı Vector Database · ~2 dk
Adım 7

RAG ile Özel Bilgi

7 terim · ~14 dk toplam

Modeli yeniden eğitmeden ona dış bilgi vermek — RAG'in tüm bileşenleri ve gelişmiş varyantları.

  1. 1 RAG Retrieval-Augmented Generation · ~2 dk
  2. 2 Chunking Belge Parçalama · ~2 dk
  3. 3 Hybrid Search Hibrit Arama — anahtar kelime + anlamsal · ~2 dk
  4. 4 BM25 Best Matching 25 — Klasik Arama Skoru · ~2 dk
  5. 5 Reranker Yeniden sıralayıcı · ~2 dk
  6. 6 Knowledge Graph Bilgi Grafiği · ~2 dk
  7. 7 RAG-Fusion Çoklu sorgu + birleştirilmiş sıralama · ~2 dk
Adım 8

Agents ve Araçlar

4 terim · ~9 dk toplam

LLM'i sadece konuşmaktan eyleme geçirme: tool kullanma, ajanlar, MCP standardı.

  1. 1 Function Calling Tool Use — Araç Çağırma · ~2 dk
  2. 2 AI Agent Yapay Zeka Ajanı · ~2 dk
  3. 3 MCP Model Context Protocol · ~2 dk
  4. 4 llms.txt Sitenin LLM'ler ve ajanlar için Markdown özeti · ~3 dk
Adım 9

Harness: Ajanın Etrafındaki Makine

11 terim · ~34 dk toplam

Modeli işe yarar bir ajana çeviren katman: döngü, bağlam yönetimi, alt ajanlar, hook'lar, sandbox ve hafıza.

  1. 1 Agent Harness Modelin etrafındaki yazılım katmanı · ~3 dk
  2. 2 Agent Loop Araç kullanım döngüsü · ~3 dk
  3. 3 Context Engineering Bağlam mühendisliği · ~3 dk
  4. 4 Context Compaction Bağlam sıkıştırma — özetleyip devam etmek · ~3 dk
  5. 5 Subagent Alt ajan — kendi bağlamıyla çalışan yardımcı · ~3 dk
  6. 6 Agent Hooks Ajan yaşam döngüsü kancaları · ~3 dk
  7. 7 Agent Skills İhtiyaç anında yüklenen yetenek paketleri · ~3 dk
  8. 8 Agent Sandbox Kum havuzu ve izin modları · ~3 dk
  9. 9 Agent Memory Ajan hafızası — kısa ve uzun vadeli · ~3 dk
  10. 10 Human-in-the-Loop Döngüde insan — onay noktaları · ~3 dk
  11. 11 Coding Agent Görevi alıp kodu kendisi değiştiren yapay zekâ · ~4 dk
Adım 10

Eğitim ve Optimizasyon

7 terim · ~15 dk toplam

Modelin nasıl eğitildiği, hizalandığı, küçültüldüğü ve değerlendirildiği.

  1. 1 Fine-tuning Hassas Ayar · ~2 dk
  2. 2 RLHF Reinforcement Learning from Human Feedback · ~2 dk
  3. 3 Alignment Hizalama — modeli insan değerlerine uydurma · ~2 dk
  4. 4 LoRA Low-Rank Adaptation · ~2 dk
  5. 5 Quantization Niceleme — Model Sıkıştırma · ~3 dk
  6. 6 Knowledge Distillation Bilgi Damıtma · ~2 dk
  7. 7 Benchmark Standart Değerlendirme · ~2 dk
Adım 11

Modeli Çalıştırmak

10 terim · ~28 dk toplam

Production / local'de modeli verimli çalıştırma — runtime parametreleri ve hafıza yönetimi.

  1. 1 Small Language Model (SLM) Küçük dil modeli · ~3 dk
  2. 2 num_ctx Context length runtime parametresi · ~3 dk
  3. 3 KV Cache Key-Value Cache · ~2 dk
  4. 4 n_gpu_layers GPU katman offload sayısı · ~3 dk
  5. 5 num_thread CPU thread sayısı (llama.cpp -t / --threads) · ~3 dk
  6. 6 Batch Size Eşzamanlı işlenen sekans sayısı · ~2 dk
  7. 7 keep_alive Ollama'da modelin bellekte kalma süresi · ~3 dk
  8. 8 Flash Attention Belleği verimli kullanan attention ve -fa / OLLAMA_FLASH_ATTENTION · ~3 dk
  9. 9 min_p Min-p sampling · ~3 dk
  10. 10 repeat_penalty Tekrar cezası ve repeat_last_n · ~3 dk
Adım 12

İleri & Üretim Modelleri

10 terim · ~22 dk toplam

Frontier konular: reasoning, MoE ve modern üretim mimarileri (görsel, ses, video).

  1. 1 Reasoning Model Akıl Yürüten Model · ~2 dk
  2. 2 System One Model Tek geçişte karar veren model · ~4 dk
  3. 3 Mixture of Experts MoE — Uzman Karışımı · ~2 dk
  4. 4 Diffusion Model Difüzyon Modeli · ~2 dk
  5. 5 GAN Generative Adversarial Network · ~2 dk
  6. 6 Görsel Üretim Image Generation — text-to-image · ~2 dk
  7. 7 TTS Text-to-Speech — Metinden Sese · ~2 dk
  8. 8 ASR Automatic Speech Recognition — Sesi Metne Çevirme · ~2 dk
  9. 9 World Model Dünya Modeli — İçsel Simülatör · ~2 dk
  10. 10 AGI Artificial General Intelligence · ~2 dk
Adım 13

Uygulamalı AI

6 terim · ~14 dk toplam

Gerçek ürünlerde en sık karşılaşılan AI/ML uygulamaları: tahminleme, anomali, öneri, duygu analizi.

  1. 1 Tahminleme Forecasting · ~2 dk
  2. 2 Zaman Serisi Time Series · ~2 dk
  3. 3 Anomali Tespiti Anomaly Detection · ~2 dk
  4. 4 Öneri Sistemi Recommendation System · ~2 dk
  5. 5 Duygu Analizi Sentiment Analysis · ~3 dk
  6. 6 Generative Engine Optimization (GEO) İçeriği AI cevap motorlarında alıntılanacak hâle getirmek · ~3 dk
Adım 14

AI Yönetişimi ve Regülasyon

9 terim · ~38 dk toplam

AI'ı sorumlu ve yasal biçimde kullanmak: AB AI Act, NIST AI RMF, ISO/IEC 42001, risk sınıflandırma, denetim ve veri gizliliği.

  1. 1 AI Governance Yapay zekâ yönetişimi · ~4 dk
  2. 2 EU AI Act AB Yapay Zekâ Tüzüğü — (AB) 2024/1689 · ~5 dk
  3. 3 NIST AI RMF NIST Yapay Zekâ Risk Yönetimi Çerçevesi · ~4 dk
  4. 4 ISO/IEC 42001 Yapay zekâ yönetim sistemi (AIMS) standardı · ~4 dk
  5. 5 AI Risk Sınıflandırması Kullanım senaryosunu doğru kutuya koymak · ~4 dk
  6. 6 Model Kartı Modelin kimlik ve kullanım kılavuzu · ~3 dk
  7. 7 AI Denetimi Algoritmik denetim ve kanıt zinciri · ~4 dk
  8. 8 AI ve Veri Gizliliği KVKK ve GDPR'ı yapay zekaya uygulamak · ~4 dk
  9. 9 AI Filigranlama ve İçerik Etiketleme Watermark, C2PA içerik kimlik bilgileri ve görünür etiketler · ~6 dk